Recent Posts

Pulled pork, το ζουμερό χοιρινό

Pulled pork, το ζουμερό χοιρινό

Μεγάλος χαμός με το pulled pork, δικαίως γιατί γίνεται ένα πολύ νόστιμο ζουμερό χοιρινό για πολλές συνταγές και παραλλαγές. Επειδή το μόνο που θέλει είναι χρόνος, αξίζει να κάνεις μια μεγάλη ποσότητα το Σαββατοκύριακο και να κρατήσεις το μισό για μια άλλη φορά. Επίσης, είναι 

Σούπα μινεστρόνε με κολοκύθα και μανιτάρια

Σούπα μινεστρόνε με κολοκύθα και μανιτάρια

Η μινεστρόνε αυτή είναι μια πιο χειμωνιάτικη σούπα με κολοκύθα και μανιτάρια, όμως σαν είδος σούπας έχει τόσες παραλαγές, όσοι και οι συνδυασμοί λαχανινκών και κρεατικών που μπορεί να βρεθούν σε ένα ψυγείο. Είναι μια σούπα που μου θυμίζει το παραμύθι της “πετρόσουπας”. Θυμάστε τον 

Κουλούρα Χριστουγεννιάτικη Ζακυνθινή της Γιαγιάς Χριστίνας

Κουλούρα Χριστουγεννιάτικη Ζακυνθινή της Γιαγιάς Χριστίνας

Η γιαγιά Χριστίνα, μάνα του πατέρα μου, γεννήθηκε στην Αθήνα, όμως την Παραμονή των Χριστουγέννων την γιορτάζαμε σαν Ζακυνθινοί, όταν ήμουν παιδί. Και συνεχίζουμε να κρατάμε το έθιμο, με όλο το τελετουργικό, ανελλιπώς κάθε χρονιά και στο δικό μας σπίτι.

Βλέπεις, το γλυκό και αρωματικό αυτό Χριστόψωμο, σε σχήμα τεράστιας κουλούρας, είναι απλά η αφορμή για το μάζεμα και το μοίρασμα και τις ευχές της γιορτής. Σκέφτομαι πώς οι αρχαίοι πρόσφεραν ψωμιά στη Δήμητρα, πόσο κεντρικό ρόλο παίζει το ψωμί σαν αναπαράσταση του σώματος και πόσο οι Έλληνες το αγαπάμε σαν κάτι που θρέφει και δυναμώνει σαν τον αρχαίο πλακούντα. Ε, οι Ζακυνθινοί έκαναν την Κουλούρα τους γλυκιά, με πολλά καλούδια μέσα (ξηροί καρποί, σταφίδες και μπαχαρικά) και νηστίσιμη. Έτσι, την φτιάχνουν όλο τον Δεκέμβρη οι φούρνοι και την βρίσκεις στολισμένη με ζάχαρες χρωματιστές.

Ζακυνθινή Κουλούρα, μεγάλη για να του αγκαλιάζει όλους!

Το έθιμο

Το κόψιμο της Κουλούρας την Παραμονή των Χριστουγέννων μπερδεύεται με το λεγόμενο “πάντρεμα της φωτιάς”. Δηλαδή εκείνη τη μέρα βάζουν ένα μεγάλο ξύλο από δέντρο αρσενικό κι ένα από δέντρο θυληκό να κάψουν μαζί και να κρατήσουν όλο το βράδυ για κάθε βράδυ του Δωδεκαήμερου των Χρισουγέννων. Έθιμο που θυμίζει τον αρχαίο μύθο του Μελέαγρου.

Με την δύση του ήλιου, μαζεύονταν όλοι στα σπίτια τους. Συνήθως μόνο η οικογένεια, χωρίς πολλούς καλεσμένους, παρά μόνον όσους δεν μπορούσαν να κάνουν την δική τους Κουλούρα εκείνη τη χρονιά. Η Κουλούρα ήταν έτοιμη από το πρωί κι έκρυβε μέσα της ένα “ήβρεμα”, σαν το φλουρί της Πρωτοχρονιάς, που συμβόλιζε το Θείο βρέφος. Δίπλα της το λιβανιστήρι κι ένα ποτήρι με λάδι και κρασί μαζί. που συμβόλιζαν τα τρία δώρα των Μάγων. Κρατούσαν όλοι μαζί την Κουλούρα πάνω από την αναμένη εστία του σπιτιού που συμβόλιζε την αγάπη του Χριστού. Έψαλαν το απολυτίκιο των Χριστουγέννων «Η Γέννησίς Σου, Χριστέ ο Θεός ημών». Εμείς την κρατάμε πάνω από το αναμένο λιβανιστήρι, μιας και συνήθως δεν χωράμε γύρω από το τζάκι. Την Κουλούρα την κρατάμε όλοι, κι όποιος δεν φτάνει, κρατά τον ώμο του μπροστινού του. Στο τέλος, σταυρώνουμε την Κουλούρα με το λάδι και το κρασί. Καθώς πέφτει το λάδι στη φωτιά ή στο καρβουνάκι, βγαίνει μια φλόγα δυνατή. Αυτή λεν πως είναι η υπόσχεση της Ανάστασης. Η ίδια η Κουλούρα λεν πως συμβολίζει την Εκκλησία ή το Άστρο των Μάγων.

Το ήβρεμα

Η Κουλούρα κόβεται σε κομμάτια και μοιράζεται με προτεραιότητα στην οικογένεια, από τον μεγαλύτερο στον μικρότερο και μετά στους παρόντες συγγενείς και φίλους. Έπειτα ονοματίζονται και κόβονται και τα κομμάτια για τους απόντες. Όλοι παρακολουθούν με ενδιαφέρον να δουν σε ποιον έτυχε το “ήβρεμα”. Παλιά το τραπέζι ήταν λιτό, είχε μόνο την Κουλούρα και μπροκολίνα με ελιές. Σπίτι μας πάλι, όχι και τόσο. Έτσι, κρατάω πάντα το κομμάτι μου για το πιο γλυκό Χριστουγεννιάτικο πρωινό.

Για όλα αυτά ο ζακυνθινός ποιητής Ιωάννης Τσακασιάνος γράφει στους μοναδικούς «Σπουργίτες» του:
“Πού αλλού σε κόβουν με χαρές, με σμπάρα και με ούρα
Χριστοπαραμονιάτικη του τόπου μας κουλούρα”. Η συνταγή αυτή, λοιπόν, είναι της εγγονής του και γιαγιάς μου, Χριστίνας Τσακασιάνου.

Κουλούρα Ζακύνθου, χιονισμένη!

Πάμε για τη συνταγή. Έχω μετρήσει κι έχω μετατρέψει τις ποσότητες της γιαγιάς (1 ποτήρι του νερού κι 1 δάχτυλο λάδι, 1 φλιτζανάκι του καφέ κονιάκ κλπ.) σε ml, γραμμάρια και δοσομετρικές κούπες. Στο σπίτι μου βέβαια, έχω ένα συγκεκριμένο ποτήρι του νερού φυλαγμένο, για να μετράω τις συνταγές της.

Συνταγή για την Κουλούρα

  • 1,5 κιλό αλεύρι για τσουρέκι
  • 330 ml λάδι χλιαρό
  • 75 γρ. μαγιά νωπή
  • 1 κ.σ. ζάχαρη
  • 280 ml χυμό πορτοκάλι
  • 60 ml cognac ή cointreau
  • 1 κ.σ. σπόροι γλυκάνισου
  • 1 κ.γ. σόδα μαγειρικής
  • 250 ml ζάχαρη
  • 1 κ.σ. κανέλα
  • 1 κ.σ. γαρύφαλο τριμμένο
  • 250 ml ψιλοκομμένη πορτοκαλόφλουδα
  • 250 ml σταφίδες ζακυνθινές (μαύρες), μουλιασμένες και καθαρισμένες από τυχόν κοτσανάκια
  • 250 ml σταφίδες ξανθές, μουλιασμένες και καθαρισμένες από τυχόν κοτσανάκια
  • 250 ml καρύδοψιχα, χοντροκομμένη

Βράζω τον γλυκάνισο με 60 ml νερό, σουρώνω και κρατάω το αφέψημά του. Διαλύω τη μαγιά και τη 1 κ.σ. ζάχαρη σε χλιαρό νερό. Ανακατεύω μαζί σε ένα μπωλ τη ζάχαρη με τον χυμό, το ποτό και το αφέψημα μέχρι να διαλυθεί.

Βάζω το μισό αλεύρι σε μεγάλη λεκάνη και κάνω μία γούβα. Ρίχνω το χλιαρό λάδι στη γούβα και τρίβω με τα δάχτυλά λίγο-λίγο το αλεύρι, να γίνει σαν τραχανάς. Ρίχνω τη μαγιά με λίγο ακόμα αλεύρι κι ανακατεύω καλά με τα χέρια. Διαλύω την σόδα στα υγρά και τα προσθέτω όλα μαζί με την κανέλα, το γαρύφαλο και την πορτοκαλόφλουδα στη λεκάνη. Ζυμώνω προσθέτοντας λίγο-λίγο το αλεύρι μέχρι να το πάρει όλο. Ζυμώνω καλά, μέχρι η ζύμη να είναι λεία, ελαστική και να μην κολλάει στα χέρια. Εδώ βοηθάει ο άντρας μου. Στην Πόλη λέει, ζυμώνανε οι άντρες, γιατί είχαν χέρια μεγαλύτερα, δυνατότερα και πιο ζεστά. Προσθέτω τις σταφίδες και τα καρύδια μετά για να μην ενοχολούν στο ζύμωμα.

Λαδώνω και αλευρώνω καλά ένα πολύ μεγάλο, στρογγυλό ταψί 36 εκ. Τυλίγω με αλουμινόταρτο μία κονσέρβα και την λαδώνω και αλευρώνω επίσης. Πλάθω τη ζύμη σαν μπάλα και την τρυπώ στο κέντρο. Περνάω τα δύο μου χέρια και διευρύνω την τρύπα με γρήγορες κυλινδρικές κινήσεις και τοποθετώ την κουλούρα στο ταψί. Βάζω στο κέντρο το κουτί για να μην κλεισει η τρύπα στο φούσκωμα. Την αφήνω να φουσκώσει, ενώ προθερμαίνω τον φούρνο στους 170 C.

Όταν έχει σχεδόν διπλασιαστεί μετά από 30′-40′, την ψήνω για περίπου 50′ στον προθερμασμένο φούρνο. Στο τέλος του χρόνου, αφαιρώ το κουτί για να ψηθεί και το κέντρο. Χαμηλώνω στους 140 C και την αφήνω να ψηθεί, όσο ακόμα χρειάζεται, ελέγχοντας κάθε 10′. Όταν είναι έτοιμη την αφήνω να κρυώσει λίγο, περίπου 10′ και μετά την βγάζω προσεκτικά σε σχάρα για να κρυώσει τελείως.

Μπορείτε να την περάσετε με ένα σιρόπι όταν είναι ζεστή και να την πασπαλίσετε με ζάχαρη χρωματιστή ή να την περάσετε με γλάσσο. Εγώ προτιμώ λίγη ζάχαρη άχνη, να μοιάζει σαν χιόνι. Μην ξεχάσετε το ήβρεμα, ε;!

Κουλούρα Χριστουγέννών και το πρώτο μέλημα είναι να δούμε αν φούσκωσε και φέτος!
Μωβ λαχανόρυζο

Μωβ λαχανόρυζο

Απίστευτο πλούτο έχουν οι πραδοσιακές κουζίνες που φτιάχνουν φαγάκια χορταστικά και νόστιμα από το τίποτα σχεδόν. Τα συστατικά αυτού του πιάτου είναι απλά κι οικονομικά, με την τέχνη του μάγειρα όμως γίνονται και εκλεκτοί λαχανοντολμάδες, κλασσική επιλογή στα γιορτινά τραπέζια του χειμώνα. Βλέπεις είναι πεντανόστιμοι, 

Οσομπούκο με λαχανόρυζο

Οσομπούκο με λαχανόρυζο

Οσομπούκο, το μοσχαρίσιο κότσι που δίνει το πιο νόστιμο Κυριακάτικο πιάτο με ελάχιστο κόπο. Θέλει μόνο χρόνο, κανάκεμα και καλή πρώτη ύλη. Εδώ έχω χρησιμοποιήσει οσομπούκο από μοσχάρι ελευθέρας βοσκής, κομμένο σε φέτες των 4 εκατοστών περίπου. Αυτό το βοηθάει να κρατήσει το σχήμα του 

Γεμιστές πιπεριές κατσαρόλας

Γεμιστές πιπεριές κατσαρόλας

Παρόλο που τα γεμιστά λαχανικά φούρνου σερβίρονται το καλοκαίρι, σε κάθε σπίτι, με άπειρες παραλλαγές, οι γεμιστές πιπεριές κατσαρόλας γίνονται όλο τον χρόνο. Η μόνη διαφορά είναι πως τον χειμώνα προτιμώ να γεμίσω πιπεριές Φλωρίνης, ενώ το καλοκαίρι χρησιμοποιώ τις κλασσικές πράσινες ή, ακόμα καλύτερα αν τις βρείτε, τις πιπεριές ντολμά, που είναι μικρές και λεπτόφλουδες, ιδανικές για γεμιστές όπως μαρτυράει το όνομά τους.

Τις πιπεριές αυτές τις πρωτοδοκίμασα στην πεθερά μου, που με της σειρά της έμαθε την συνταγή αυτή από τη δική της Πολίτισσα πεθερά όταν πια μετοίκησε στην Αθήνα από την Τουρκία. Στην κατσαρόλα οι πιπεριές γίνονται αρκετά γρήγορα και βγαίνουν ζουμερές, γυαλιστερές και μεταξένιες. Πολύ επιτυχημένες θεωρούνται όταν ο πάτος της πιπεριάς έχει καραμελώσει, έχει σκουρύνει πολύ δηλαδή με γλυκιά, πικάντικη γέυση χωρίς να καεί βέβαια. Για να το πετύχεις αυτό θέλει υπομονή, μόλις γίνει το ρύζι και σωθεί το νερό, να τις αφήσεις 5-6 λεπτά ακόμα να τσιγαριστούν μισοσκεπασμένες σε χαμηλή φωτιά.

Βλέπεις τη σκούρα σαλτσούλα εκεί που ακουμπάει η πιπεριά στο πιάτο;
Εκεί είναι το μυστικό της νοστιμιάς.

Η δόση που σας δίνω είναι μεγάλη, για δύο κατσαρόλες. Εγώ, πότε τις στριμώχνω σε μία μεγάλη γάστρα που μπαίνει στο μάτι, πότε τις μοιράζω στα δύο. Μπορείτε να κάνετε τη μισή ποσότητα για λίγα άτομα, αλλά μάλλον θα το μετανιώσετε. Άλλωστε οι πιπεριές είναι το πιο εύκολο και γρήγορο λαχανικό για γέμισμα. Αν θέλετε μπορείτε να προσθέσετε και ντοματούλες, η αλήθεια όμως είναι πως αυτές τις προτιμώ στο φούρνο. Το ρύζι το πλένω και το μουλιάζω από το προηγούμενο βράδυ. Αν τυχόν το ξεχάσω, δεν πειράζει, το φαγητό γίνεται κανονικά. Όμως καλό είναι να μας γίνει συνήθεια το μούλιασμα ώστε να αποβάλλεται το μεγαλύτερο μέρος του αρσενικού που περιέχει. Οι πιπεριές τρώγονται χλιαρές ή και κρύες, σαν ορεκτικό. Εμείς τις τρώμε και σαν συνοδευτικό, και σαν σνακ, αν περισσεύανε ποτέ, θα τις τρώγαμε και για πρωινό.

Κοίτα πως χυλώνει ωραία το καρολίνα…

Γεμιστές πιπεριές κατσαρόλας – Συνταγή

  • 14 πιπεριές
  • 1 ποτήρι ρύζι καρολίνα, πλυμμένο και μουλιασμένο
  • 4 κρεμμύδια, πολτοποιημένα
  • 4 ντομάτες, πολτοποιημένες
  • 2/3 ποτήριου ελαιόλαδο
  • 60 γρ. σταφίδα, καθαρισμένη
  • τα φυλλαράκια από ένα ματσάκι δυόσμο, ψιλοκκομένα
  • 2 κ.γ. μπαχάρι τριμμένο
  • χυμό από 1 λεμόνι
  • Μισό ποτήρι νερό, ζεστό
  • αλατοπίπερο

Σε ένα μεγάλο τηγάνι σωτάρεις το κρεμμύδι σε χαμηλή φωτιά με το μισό λάδι και μια πρέζα αλάτι. Ανακατεύεις τακτικά και σιγομαγειρεύεις, μέχρι να γίνει μια πάστα υπόξανθη περίπου 10 λεπτά. Στο διάστημα αυτό κόβεις τα καπάκια από τις πιπεριές κι αφαιρείς τα σπόρια και τις εσωτερικές ίνες. Μολις ψηθεί το κρεμμύδι, προσθέτεις και το ρύζι κι ανακατεύεις. Αφήνεις να μαλακώσει άλλα 3-4 λεπτά. Εντωμεταξύ, σε μια λεκάνη προσθέτεις τις ντομάτες, τη σταφίδα, το δυόσμο, το μπαχάρι και το λεμόνι. Προσθέτεις το κρεμμύδι και το ρύζι στη λεκάνη κι ανακατεύεις καλά. Δοκιμάζεις και διορθώνεις στο αλατοπίπερο.

Γεμίζεις μία-μία τις πιπεριές σου και τις τοποθετείς στην κατσαρόλα. Περιχύνεις με το ελαιόλαδο, προσθέτεις το νερό, σκεπάζεις και αφήνεις να μαλακώσουν σε μέτρια φωτιά. Σε περίπου 20-25′ που έχει γίνει το ρύζι κι έχουν μαλακώσει οι πιπεριές, ξεσκεπάζεις και αφήνεις να εξατμιστεί το νερό. Μόλις μείνουν με το λάδι τους, τις αφήνεις να καραμελώσουν από κάτω, σε πολύ χαμηλή φωτιά. Μόλις γίνει καστανή η σαλτσούλα, θα κλείσεις το μάτι και θα μεταφέρεις την κατσαρόλα σε κρύα πυράντοχη επιφάνεια, όπως στο μάρμαρο, ώστε να μην καεί και πικρίσει. Σερβίρονται χλιαρές ή κρύες.

Καλή μας όρεξη!
Καλαμαράκια με κολοκυθάκια στο τηγάνι

Καλαμαράκια με κολοκυθάκια στο τηγάνι

Αυτά τα καλαμαράκια με κολοκυθάκια στο τηγάνι, είναι απίστευτα γρήγορα, νόστιμα και θρεπτικά. Αν είναι καθαρισμένα τα καλαμαράκια, ισχύει το σε 10′ τρώμε, μιας και χρειάζονται ελάχιστο ψήσιμο σε πολύ δυνατή φωτιά. Σε αυτό το σημείο να κάνω μια ιδιαίτερη μνεία στο μαντεμένιο τηγάνι μου 

Μοσχαράκι με κολοκυθάκια

Μοσχαράκι με κολοκυθάκια

Αυτό το κοκκινιστό κρέας με κολοκυθάκια είναι, για μένα, ένα κλασικό ελληνικό καλοκαιρινό πιάτο. Τώρα στις αρχές του καλοκαιριού, οι πάγκοι της λαϊκής γεμίζουν με ολόφρεσκα, πράσινα κολοκυθάκια και ντομάτες που κοκκίνησε ο ήλος, ιδανικές για αυτό το νόστιμο φαγάκι. Καθώς συνήθιζε να το κάνει 

Γρήγορη σούπα με αρακά

Γρήγορη σούπα με αρακά

Αυτή η σούπα με αρακά είναι γρήγορη, πεντανόστιμη και θρεπτική και γίνεται με ελάχιστο κόπο και προετοιμασία. Υπάρχουν μέρες που δεν έχεις όρεξη να μαγειρέψεις. Συνεχίζεις όμως να θες κάτι θρεπτικό, νόστιμο, οικονομικό με υλικά που έχεις διαθέσιμα στο σπίτι.

Εδώ χρησιμοποιώ κατεψυγμένο ψιλό αρακά. Αν τύχει να έχεις φρέσκο, είναι μια πολύ ευχαριστη δουλίτσα να τον ξεφλουδίσεις μαζί με τα παιδιά. Αν θες να δεις και άλλες συνταγές με αρακά, μπορείς να τις βρεις εδώ. Μπορείς επίσης να προσθέσεις κι ένα πράσο μαζί με το κρεμμύδι στη σούπα, για να την εμπλουτίσεις με περισσότερα λαχανικά. Αν δεν έχεις πατάτα, μια χούφτα φάβα θα βοηθήσει την σούπα να πήξει και να γίνει βελούδινη. Ο ζωμός βοηθάει επίσης σε αυτό. Χρησιμοποιώ σχεδόν πάντα σπιτικό ζωμό οστών. Πέρα από τη γεύση, βοηθάει να δώσει “σώμα” σε όλες τις σάλτσες και τα μαγειρευτά.

Συνοδεύω τη γρήγορη σούπα με αρακά με κάποιο καλό αλαντικό. Αυτό που έχω πάντα στην κατάψυξη είναι χειροποίητο μπέηκον χωρίς συντηρητικά και πρόσθετα από εδώ. Καμιά φορά αξιοποιώ έτσι και το χοιρομέρι που περίσσεψε ή μπορείς να ψάξεις να βρεις απάκι χωρίς συντηρητικά. Θα το ψιλοκόψεις και θα το περάσεις από το τηγάνι 1-2 λεπτά.

Τη σούπα αυτή μπορείς επίσης να την σερβίρεις σαν κρύο ορεκτικό αν προτιμάς. Σε αυτήν την περίπτωση, θα την λιώσεις χλιαρή στο μπλέντερ με δυο κουταλιές της σούπας δυόσμο και θα την κρυώσεις στο ψυγείο για 2 ώρες τουλάχιστον. Για να κρυώσει γρήγορα και να μπει στο ψυγείο, μπορείς να βυθίσεις το σκεύος με τη σούπα σε ένα μεγαλύτερο με κρύο νερό και παγάκια. Στο ψυγείο κρατάει άλλες 2 ημέρες. Μπορείς να την σερβίρεις και σε σφηνάκι με μισή τυλιγμένη φέτα προσούτο σε οδοντογλυφίδα στο χείλος του ποτηριού.

Σούπα με αρακά
Η σούπα με αρακά εδώ αχνίζει ακόμα. Σε λίγο θα προσθέσω και το γάλα καρύδας.

ΣΥΝΤΑΓΗ

  • 1 κ. σ. βούτυρο κλαριφιέ ή ελαιόλαδο
  • 1 κρεμμύδι, ψιλοκομμένο
  • 1 πατατα, σε μικρά κομμάτια
  • 1 λίτρο ζωμός σπιτικός
  • 500 γρ. αρακάς ψιλός κατεψυγμένος ή και φρέσκος καθαρισμένος
  • Για το σερβίρισμα: 250 γρ. από όποιο αλλαντικό προτιμάς και λίγο γιαούρτι, ή κρεμ φρες ή γάλα καρύδας (κονσέρβα)

Βάζεις μια μεσαία κατσαρόλα σε μέτρια φωτιά και λιώνεις το βούτυρο. Σωτάρεις λίγο το κρεμμύδι μέχρι να μαλακώσει, χωρίς να πάρει χρώμα. Δυναμώνεις τη φωτιά και προσθέτεις την πατάτα, τον ζωμό και τον αρακά. Σκεπάζεις και φέρνεις σε βρασμό. Μόλις κοχλάσει, χαμηλώνεις τη φωτιά κι αφήνεις να σιγοβράσει για περίπου 15′ ή μέχρι να μαλακώσει η πατάτα. Εντωμεταξύ ετοιμάζεις το αλαντικό σωτάροντάς το ψιλοκομμένο σε ένα τηγανάκι. Μόλις βράσει η σούπα, την περνάς από το μπλέντερ ή τη λιώνεις μέσα στην κατσαρόλα με το μπλέντερ χειρός. Σερβίρεις με λίγο αλλαντικό στη μέση του πιάτου και 1-2 κουταλιές κρέμα περιμετρικά.

Μια κουταλιά σούπα με αρακά
Εδώ φαίνεται, στην άκρη του κουταλιού, πόσο έχει χυλώσει η σούπα και πόσο βελούδινη είναι η υφή της.
Μπακαλιάρος παστός με ρεβίθια

Μπακαλιάρος παστός με ρεβίθια

Και στην Κρήτη είναι γνωστός ο παστός Mπακαλιάρος με ρεβίθια, όμως εμείς εδώ θα κάνουμε Bacalao con Garbanzos, μια εκδοχή της παραδοσιακής συνταγής της Ισπανίας. Λέω μια εκδοχή γιατί οι παραδοσιακές συνταγές δουλεύονται χρόνια ολόκληρα, από γενιές και γενιές κι εμφανίζουν μικρές διαφορές στην τεχνική